OPCJE | nr 4 (101) 2015 | AVANT-GARDES OF MID-EASTERN EUROPE | AWANGARDY W KRAJACH EUROPY ŚRODKOWEJ

Żaden z ruchów artystycznych nie wpłynął na kulturę dwudziestowiecznej Europy Środkowej i Wschodniej tak bardzo jak awangarda. Inspiracje czerpane jednocześnie z Zachodu i Wschodu przełożyły się na wielość awangard funkcjonujących w ramach narodowych historii i odrębnych kulturowych kontekstów, choć dzielących wspólne źródło. Naszym celem jest analiza owych podobieństw i różnic różnonarodowych awangard i zbadanie wpływu na współczesną sztukę. Główna część projektu zawiera komparatystyczne analizy sztuki środkowoeuropejskiej, które domagają się umiejscowienia w ramach większej wspólnej narracji.

Numer współfinansowany ze środków Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego

***

Perhaps no other artistic movement has shaped the XX century culture in
Central and Eastern Europe as strongly as the avant-garde. Originally
brought from the West, avant-garde movements were differentiated by specific
cultural contexts and national histories. The heterogenous phenomena have
thus shared a common origin. Our aim is to investigate country-specific
avant-gardes in both, their similarities and differences, and to appraise
their influence on contemporary art. The main part of the issue consists of
such comparative analyses of Mid-European art that acknowledge and inquire
into its common narrative. This is mostly done through case studies.

The issue supported by the International Visegrad Fund

Jakub Kornhauser | Stumetrowy banan i człowiek-trumna. Obiekty
środkowoeuropejskich awangard
Alina Świeściak | (Poezja) po awangardzie
Maja Staśko | 25 października 2015: cyberpoeci gardzą awangardą
Weronika Parfianowicz-Vertun | Porażka kultury porażki? Czeski underground
na rozdrożu
Jan Klamm | Pseudoundergound. Społeczność ludzi, którym jest razem dobrze
Valer Mikula | Czeski poetyzm a poezja słowacka
Attila Szabó | Domowy teatr na Węgrzech: neoawangarda, postmodernizm,
hiperrealizm
Ewa Wójtowicz | Awangarda jako przedmiot (jugo)nostalgii. Wokół twórczości
Aleksandry Domanović
Jan Blüml | Wpływ estetyki powojennej awangardy na angloamerykański rock lat
60. z odniesieniami do czechosłowackiej sceny muzycznej
Michał Koziołek | Tydzień z życia kompozytora awangardowego
„Finnegans Meet” | O możliwościach translacji literatury na obraz. Z
Krzysztofem Bartnickim i Marcinem Szmandrą rozmawia Grzegorz Olszański

LITERATURA

Dariusz Nowacki | Uśmiech Kasandry (Michel Houellebecq „Uległość“)
Piotr Zaczkowski | Wąż jako gad pociągowy (Piotr Siemion „Dziennik roku
Węża”)
Piotr Sobolczyk | Daj jej tam, gdzie go (geja) nie ma (Paulina Klepacz „Daj
mi więcej”)
Dawid Kujawa | „Giżycko jest dla everyone” (Piotr Przybyła, „Apokalipsa.
After party”)
Kinga Opołczyńska | Wykorzeniony? (Marcin Świetlicki, „Delta Dietla”)
Piotr Fast | Antysowiecki apokryf (Irina Ratuszyńska, „Szary, kolor
nadziei”)

FILM

Wojciech Sitek | Biotechnologiczny park („Jurassic World”, reż. Colin
Trevorrow)
Przemysław Pieniążek | Wściekły By(cze)k („Do utraty sił”, reż. Antoine
Fuqua)
Joanna Birek | Biały kauczuk niczym krew („W objęciach węża”, reż. Ciro
Guerra)
Adam Andrysek | W obronie magii (i) wyobraźni (Justyna Budzik, „Filmowe cuda
i sztuczki magiczne. Szkice z archeologii kina”)

TEATR

Magdalena Figzał | To be or to be better? („Hamlet”, reż. Krzysztof
Garbaczewski)
Maciej Omylak | Wykluczeni („Francuzi”, reż. Krzysztof Warlikowski)
Aneta Głowacka | Sztuka wobec kryzysu (XVII Ogolnopolski Festiwal Sztuki
Reżyserskiej „Interpretacje”

JAZZ

Grzegorz Olszański | Nie wszystko zło to, co się święci (Marcin Świetlicki,
„Zło, te przeboje”)
Marcin Urbański | Album który wraca jak bumerang (Kortez, „Bumerang”)
Wojciech Wiśniewski | Powrót do domu (Leon Bridges, „Coming Home”)
Ilona Chylińska | Złe idzie i zimne… (Pablopavo / Iwanek / Praczas, „Wir”)

MUZYKA

Magdalena Dziadek | Pool North według Adama Gołębiewskiego (Adam Gołębiewski
„Pool North”)
Michał Bruliński | Refleksje pokonkursowe (17. Międzynarodowy Konkurs
Pianistyczny im. F. Chopina)
Michał Bruliński | Weinberg dobrze utemperowany (Maria Sławek: skrzypce,
Piotr Rożański: fortepian)
Joanna Schiller | Nowe Fale w Gdańsku (I Festiwal Muzyki Współczesnej „Nowe
Fale”)

SZTUKA

Marta Lisok | Monstrum („Kobieta jest jak Sosnowiec”, kurator Marek
Zieliński)

SOCJOLOGIA

Marcin Gacek | Od uwikłania do autentyczności. Od iluzji do wizji
politycznej (Roman Graczyk, „Od uwikłania do autentyczności. Biografia
polityczna Tadeusza Mazowieckiego”)

POEZJA

Zuzana Husarova | wiersze | przeł. Zofia Bałdyga
Olga Pek | wiersze | przeł. Zofia Bałdyga
Michal Rehuš | wiersze | przeł. Zofia Bałdyga
Ondřej Buddeus | wiersze | przeł. Zofia Bałdyga
Ondřej Zajac | wiersze | przeł. Zofia Bałdyga
Árpád Kollár | wiersze | przeł. Anna Butrym
Lóránt Kabai | wiersze | przeł. Anna Butrym
Zalán  Serestély | wiersze | przeł. Anna Butrym
Kacper Bartczak | wiersze
„Wierzę w wiersz” | Z Kacprem Bartczakiem rozmawia Alina Świeściak

FELIETON

M.K.N. Baczewski | Morderstwo doskonałe
Karolina Lewestam | Straż przednia
Krzysztof Łęcki | Jacyś „inni”
Andrzej Gwóźdź | Instalowanie filmu
Piotr Zaczkowski | Selekcja to stan ducha


12540078_1093455150687490_651872500_n